U javnom diskursu, uglavnom u Sarajevu i dijelu međunarodne zajednice, preovladava stanovište da je Dejtonski sporazum zaustavio rat i uspostavio mir u Bosni i Hercegovini i time završio svoju misiju. Međutim, namjerno se zanemaruje činjenica da je njime uspostavljena nova ustavna struktura države kojom je bivša Republika Bosna i Hercegovina u teritorijalno-političkom pogledu podijeljena na…
U neoliberalnom (postindustrijskom) društvu čovjeka je zahvatila letargija.On živi u beznađu, a nedostatak perspektive dovodi ga do rezignacije opredmećene u uvjerenju da se ništa u pozitivnom smislu ne može promijeniti. To implicira da je potpuno izgubio kompas kuda bi trebalo da ide.Odustao je od borbe za humano i demokratsko društvo sa definitivnim uvjerenjem da je…
Regionalni multietnički i multireligijski sukobi stvorili su nestabilno sigurnosno okruženje u kojem su rizici i ranjivosti postali raznovrsniji i vidljiviji. Brojni sukobi podržani mitologijom, nacionalizmom, etničkom mržnjom i vjerskim ekstremizmom kao mobilizirajućom ideologijom, stvorili su eksplozivno, opasno i traumatično globalno okruženje u kojem se energično i brutalno osporava multietnička/vjerska saradnja i tolerantnost. U nedostatku odlučujuće…
Kombinacija upotrebe softvera i hardvera s kompjuterskom aproksimacijom ljudske inteligencije drastično mijenja način proizvodnje, potrošnje, obrazovanja i organizacije društva u 21 stoljeću. Algoritmi vještačke inteligencije (AI) i mašinskog učenja mijenjaju financijska tržišta, mijenjaju način borbe protiv korupcije, mijenjaju strategiju borbe protiv organizovanog kriminala, terorizma kao i strategiju i taktiku vođenja ratnih operacija. AI i algoritmi…
Osnovno načelo teorije međunarodnih odnosa sastoji se u činjenici da je prvenstveni zadatak države da štiti bezbjednost. Svrha vlasti je osiguravanje unutrašnjeg reda i zakona kao i opšte bezbjednosti. Postavlja se pitanje… čije bezbjednosti? Čitavnog društva? Same vlasti? Većinskog biračkog tijela?. Kao što nastojanja država da se zaštite od kritičkog oka vlastite javnosti pokazuju, bezbjednost…
Jedna od najozbiljnijih posljedica populističke logike političkog predstavljanja jeste način na koji ona mijenja status opozicije u demokratskom poretku. U standardnom demokratskom razumijevanju opozicija nije smetnja sistemu, nego njegov sastavni dio. Ona omogućava kritiku vlasti, nudi alternativu, artikuliše različite interese i, što je posebno važno, održava stvarnu mogućnost smjene vlasti kao centralni element demokratske legitimnosti….
Nacionalizam je višeznačan pojam koji u najširem smislu označava privrženost određenoj naciji. Pošto je termin nacija takođe višeznačan, konkretno značenje pojma nacionalizam po pravilu zavisi od konteksta upotrebe. Kao složena društvena pojava, nacionalizam se javlja u raznim oblicima, koji imaju svoje posebne karakteristike, usljed čega u društvenim naukama postoje brojne definicije i klasifikacije nacionalizma. U…
Osmog novembra se navršava tačno devedeset i sedam godina kako je talijanski intelektualac Antonio Gramši uhapšen, a osamnaestog novembra se navršava devet decenija kada je izašao iz fašističkog zatvora gdje je započeo pisati čuvene Zatvorske sveske (Quaderni del carcere). Ove godišnjice su prilika da se ukratko osvrnemo na njegov život i rad. Antonio Gramši je…
U modernim globalizacijskim procesima posebnu ulogu imaju transnacionalne, multinacionalne korporacije koje, zbog svojih profitabilnih interesa, još potpunije razvijaju te procese. Između globalizacije i transnacionalnih korporacija postoji međusobna povezanost i isprepletenost. Globalizacija podstiče razvoj transnacionalnih korporacija a transnacionalne korporacije proširuju prostore globalizacije. Za čitav tekst, kliknite ovdje.
Rasprave o kapitalu najčešće se susreću u ekonomskim istraživanjima, ali se govori i o drugim vrstama kapitala. Širenje pojma kapitala na neka druga polja veoma je značajno i heuristički plodonosno za istraživanje obrazovnih procesa. Ekonomski kapital odnosi se na posedovanje ekonomskih dobara kao što su imovina, deonice ili ulaganja. Ova vrsta kapitala se odmah i…
